پلیمر از ابتدای حیات بشر به صورت های مختلفی وجود داشته و انسان ها به اسم های مختلفی از آن ها استفاده می کردند. به عنوان مثال پلیمر های که در وجود انسان قرار دارد و از ابتدا بوده DNA می باشد و پلیمر های موجود در طبیعت مانند چوب، پشم و … را می توان نام برد. ما در این مقاله قصد داریم 11 کاربرد پلیمر در صنعت را شرح دهیم. برای آشنایی بیشتر تا انتهای مقاله همراه ما باشید:
پليمرچیست ؟
پلیمرها یا ماکرومولکول ها، درشت مولکول هایی هستند که از واحدهای تکراری ساده تشکیل شده اند. ماهیت و ساختار پلیمر به مونومر یا مونومرهایی که در آن بکار رفته، بستگی دارد. اگر تعداد کمی از واحدهای مونومری در ساخت پلیمر بکار روند، پلیمری با وزن مولکولی کم حاصل می شود که الیگومر نامیده می شود.
انواع پلیمر ها
طبقه بندی پلیمرها به چند صورت امکان پذیر است:
منشا پلیمر: پلیمرها بر این اساس به دو گروه پلیمرهای طبیعی (مانند پلی ساکارید، پروتئین و نوکلئیک اسید) و پلیمرهای مصنوعی (مانند نایلون) تقسیم می شوند.
شکل پلیمر: در حین فرایند پلیمریزاسیون مونومرها با یکدیگر واکنش داده و پلیمرهایی با اشکال گوناگون از قبیل: خطی، شاخه دار، نردبانی، ستاره ای، شانه ای و شبکه ای به وجود می آورند.
آرایش یافتگی زنجیر: پلیمرها بر این اساس به دو دسته آمورف و کریستالی (بلوری) تقسیم می شوند. پلیمرهای آمورف به دسته ای از پلیمرها اطلاق می شودکه در آن زنجیره ها بدون هیچ نظم خاصی در کنار یکدیکر قرار گرفته اند و پلیمرهای کریستالی دسته ای از پلیمرها هستند که در آن زنجیره های پلیمری به صورت منظم در کنار یکدیگر آرایش یافته اند.
مونومر شرکت کننده: پلیمرها با توجه به مونومر شرکت کننده در واکنش به دو دسته هموپلیمر و کوپلیمر تقسیم می شوند. هموپلیمر به دسته ای از پلیمرها اطلاق می شود که از یک واحد مونومری تشکیل شده باشند و کوپلیمرها پلیمرهایی با بیش از یک نوع واحد تکرار شونده در ساختارشان هستند.
رفتار حرارتی: پلیمرها با توجه به خصوصیاتی که دارند رفتار حرارتی متفاوتی از خود نشان می دهند، بدین ترتیب به دو دسته ترموست (گرماسخت) و ترموپلاستیک (گرمانرم) تقسیم می شوند. آن دسته از پلیمرهایی که در اثر گرما بدون تغییر شیمیایی ذوب می شوند را ترموپلاستیک گویند. ترموست به دسته ای از پلیمرها اطلاق می شود که در اثر حرارت در آن ها پیوند عرضی بوجود می آید، بنابراین وزن مولکولی متوسط بالا رفته و به حالت صلب در می آیند.
نوع واکنش پلیمریزاسیون: با توجه به نظریه کاروترز پلیمرها بر اساس نوع واکنش پلیمریزاسیون به دو دسته افزایشی و تراکمی طبقه بندی می شوند.
ویژگی های پلیمر چیست؟
در دنیای امروزی سالانه صدها میلیون تن پلیمر مصنوعی تولید شده و به طور گسترده مورد استفاده قرار می گیرند. ویژگی های کاربردی پلیمرها به ساختار زنجیره مولکولی بلند آن ها یا به عبارتی به اندازه درشت مولکول های موجود در پلیمر بستگی دارد. ویژگی بارز پلیمر که آن را از دیگر مولکولهای کوچک متمایز می کند جرم مولکولی (گرم بر مول یا کیلوگرم بر مول) است. در پلیمرها بر خلاف سایر مولکولهای کوچک محاسبه جرم مولکولی دقیق امکان پذیر نمی باشد زیرا تعیین طول زنجیر در یک واکنش پلیمریزاسیون کاملا تصادفی است. بدین ترتیب که در واکنش های پلیمریزاسیون تراکمی طول زنجیر به گروه های فعال موجود در واکنش و در پلیمریزاسیون افزایشی به طول عمرآغازگر بستگی دارد. بنابراین با توجه به ناهمگونی در اندازه زنجیرها تعیین جرم مولکولی دقیق امکان پذیر نمی باشد و بجای آن وزن مولکولی متوسط اندازه گیری می شود.
ویژگی دیگری که برای شناسایی یک مولکول پلیمر(Polymer) بکار می رود، درجه پلیمریزاسیون است که به تعداد واحدهای تکراری موجود در زنجیر وابسته است. پلیمرها دارای خواص کاربردی از جمله چقرمگی، انعطاف پذیری، مقاومت و استحکام بالا، عایق گرما و الکتریسیته، مقاومت در برابر خوردگی و غیره هستند.
پلیمر پلی اتیلن متاکریلات چیست؟
کاربرد پلیمر در صنعت
پلیمرها طبقه بسیار متنوعی دارند . از جمله کاربرد پلیمر در صنعت می توان به موارد زیر اشاره کرد:
| 1 | کاربرد پلیمر در صنعت حمل و نقل | حمل و نقل ریلی، حمل و نقل عمومی، حمل و نقل هوایی و حمل و نقل نظامی. |
| 2 | کاربرد پلیمر در صنعت مواد غذایی | بطری های آبمیوه، ظروف یکبار مصرف و بسته بندی. |
| 3 | کاربرد پلیمر در صنعت نساجی | الیاف پلیمری، پلیمرهای مقاوم حرارتی ، چاپ، لباس فضانوردان، لباس های محافظ وکفش. |
| 4 | کاربرد پلیمر در صنعت خودروسازی | ساخت صندلی، شیشه ها، تایر، سپر، کفپوش و انواع درزگیرها. |
| 5 | کاربرد پلیمر در صنعت برق و الکترونیک | لوله های کامپوزیتی عبور کابل، تیرهای کامپوزیتی و پلیمرهای رسانای جریان الکتریسیته. |
| 6 | کاربرد پلیمر در صنعت پزشکی | نانوپلیمرها در مهندسی بافت، نانوپلیمرها در رهایش کنترل شده دارو، بازسازی بافت، پوشش دهی زخم و مهندسی پزشکی. |
| 7 | کاربرد پلیمر در صنعت پتروشیمی | تجهیزات صنایع پتروشیمی، رنگرزی و پوشش دهی. |
| 8 | کاربرد پلیمر در صنعت عمران | آسفالت پلیمری، قیر پلیمری، مهندسی سازه وبتن پلیمری. |
| 9 | کاربرد پلیمر در صنعت نظامی | اسلحه های شخصی، جنگ افزارهای بزرگ، موشک و هواپیما. |
| 10 | کاربرد پلیمر در صنعت ساختمان | بتن با عملکرد بالا، کاربرد در کاهش مصرف انرژی ساختمان، پوشش دهنده ساختمان و پوشش دهنده ضدحریق. |
| 11 | کاربرد پلیمر در صنعت لوازم خانگی | قوطیهای حبوبات، انواع پارچها، آبکشها، جارو و خاک انداز، سطلها، رخت آویز، گلدانها و… |
نتیجه گیری:
پلیمر ها برای بر طرف کردن نیاز های اساسی مورد استفاده قرار می گیرند.کاربرد پلیمر در صنعت در این مقاله به طور کامل توضیح داده شد. پس از مطالعه مقاله اگر صورت هر گونه سوال می توانید برای ما کامنت بگذارید. کارشناسان ما در اولین فرصت پاسخ گو شما عزیزان می باشند.
